Viết đoạn văn phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải

Đề bài: Viết đoạn văn phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải

Dàn ý Đoạn văn phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải

1. Mở đoạn:

- Giới thiệu về tác giả Thanh Hải và tác phẩm Mùa xuân nho nhỏ.

- Giới thiệu hoàn cảnh ra đời đặc biệt của bài thơ.

2. Thân đoạn: Phân tích tác phẩm

- Phân tích khổ 1: Cảm xúc trước mùa xuân thiên nhiên

+ Bức tranh thiên nhiên hiện ra trước mắt với:

• Không gian: Bầu trời cao rộng, dòng sông xanh mênh mông.
• Âm thanh: Tiếng chim chiền chiện rộn rã, vui tươi.
• Màu sắc: Sắc xanh của dòng sông, sắc tím của hoa.

⇒ Nghệ thuật đảo cú pháp: Không gian bao la, màu sắc tươi sáng và âm thanh sống động như mời gọi con người hòa mình vào cuộc sống, tận hưởng mùa xuân tươi đẹp của xứ Huế.

+ Cảm xúc của tác giả:

• Nhà thơ ngắm nhìn cảnh vật bằng ánh mắt trìu mến.
• Đưa tay ra “hứng” “giọt long lanh”: có thể là giọt sương, cũng có thể là ẩn dụ chỉ tiếng chim “hót vang trời”.

=> Cảm xúc say mê trước vẻ đẹp của mùa xuân thiên nhiên, khao khát hòa quyện với thiên nhiên trời đất. Tác giả đã sử dụng biện pháp tu từ ẩn dụ để nói về giọt long lanh và tiếng chim, thực chất là ám chỉ những điều tinh túy, đẹp đẽ của cuộc sống con người.

- Phân tích khổ 2,3: Cảm xúc trước mùa xuân đất nước

+ Mùa xuân của đất nước được tác giả gắn với hình ảnh người cầm súng và “người ra đồng”. “Lộc” - biểu tượng của hy vọng và sự sống - theo họ đi khắp mọi nơi, hoặc chính họ mang mùa xuân đến mọi miền đất nước.

+ Nhịp điệu hối hả: “Tất cả như… xôn xao” - Công cuộc xây dựng mùa xuân của đất nước diễn ra nhanh chóng và sôi động.

=> Nghệ thuật điệp cấu trúc và sử dụng từ láy… => Nhà thơ thể hiện niềm vui mừng trước tinh thần lao động hăng say của con người, những người góp phần tạo nên mùa xuân của đất nước.

+ Nhà thơ gợi nhớ về lịch sử bốn nghìn năm “vất vả và gian lao” của dân tộc với niềm tự hào, đồng thời bày tỏ sự tin tưởng vào tương lai rạng ngời của đất nước qua hình ảnh so sánh đẹp và ý nghĩa “Đất nước như vì sao… phía trước”.

- Phân tích khổ 4,5: Mong ước của tác giả

+ Sự chuyển đổi ngôi thứ từ “tôi” sang “ta” => Thể hiện mối quan hệ giữa cá nhân và cộng đồng.

+ Điệp ngữ “ta làm” biểu thị quyết tâm, kèm theo lối liệt kê: con chim, cành hoa, nốt nhạc => Các yếu tố tạo nên mùa xuân.

+ Nốt nhạc trầm là biểu tượng cho sự cống hiến thầm lặng => Gợi liên tưởng đến nhân vật anh thanh niên trong “Lặng lẽ Sa Pa” và chị quét rác trong “Tiếng chổi tre”.

+ Điệp ngữ “dù là” => Như lời nhắn nhủ giữa thế hệ đi trước và thế hệ đi sau.

+ Phép hoán dụ: người tóc bạc, tuổi 20 => Tuổi trẻ và tuổi già cùng nhau cống hiến không phân biệt tuổi tác, thứ bậc, giới tính hay giai cấp.

- Phân tích khổ 6: Lời ngợi ca quê hương đất nước

+ Giai điệu cất lên là điệu hát truyền thống của xứ Huế mộng mơ.

+ “Mùa xuân ta xin hát”: không chỉ mở ra không gian mà còn mở ra niềm tự hào về lối sống nghĩa tình của cha ông.

=> Bài thơ thể hiện tình yêu thiên nhiên, đất nước và con người, sự cống hiến thầm lặng, và mối quan hệ giữa cá nhân và cộng đồng.

3. Kết đoạn:

- Khẳng định giá trị nội dung và giá trị nghệ thuật của bài thơ.

Đoạn văn phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải (Mẫu 1)

Mùa xuân từ lâu đã là nguồn cảm hứng bất tận trong thi ca, đó là mùa của sức sống, của tuổi trẻ và niềm tin vào cuộc đời. Giữa những ngày cuối đời trên giường bệnh, nhà thơ Thanh Hải, một người con xứ Huế, vẫn sáng tác nên bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ”, thể hiện tâm hồn yêu đời, yêu cuộc sống đến kỳ diệu. Suốt cuộc đời, Thanh Hải gắn bó với hai cuộc kháng chiến, luôn khát khao hiến dâng cho Tổ quốc. “Mùa xuân nho nhỏ” chính là món quà tinh thần cuối cùng ông gửi lại cho đời. Bài thơ là lời ca ngợi mùa xuân thiên nhiên, mùa xuân của đất nước và mùa xuân trong mỗi con người. Từ khung cửa bệnh viện, nhà thơ vẫn cảm nhận được vẻ đẹp tinh khôi của thiên nhiên: sắc tím đặc trưng của Huế, tiếng chim vang vọng và giọt sương long lanh của mùa xuân. Những hình ảnh giản dị ấy thể hiện tâm hồn tinh tế, biết trân trọng từng hơi thở của cuộc sống. Từ niềm say mê thiên nhiên, nhà thơ hướng đến mùa xuân của đất nước, nơi những người lính, người nông dân hăng say làm việc, cùng nhau mang đến sức sống mới cho Tổ quốc. Dẫu mỗi người có công việc riêng, họ đều góp phần làm nên một mùa xuân chung, mùa xuân của hòa bình và no ấm. Tác giả tự hào về đất nước bốn nghìn năm vất vả mà kiên cường, ví Tổ quốc như vì sao luôn tỏa sáng, không ngừng tiến lên phía trước. Trước niềm tự hào ấy, ông bày tỏ ước nguyện được hóa thân thành chim hót, cành hoa hay nốt nhạc nhỏ để dâng hiến cho đời. Ước nguyện ấy tuy bình dị nhưng chứa đựng lý tưởng cao đẹp: mỗi con người, dù ở tuổi nào, đều có thể trở thành một “mùa xuân nho nhỏ”, góp phần làm nên mùa xuân lớn của dân tộc. Kết bài thúc bài thơ Thanh Hải ngân vang khúc hát quê hương xứ Huế - khúc hát thấm đượm tình người, tình đất nước. “Mùa xuân nho nhỏ” vì thế không chỉ là bài ca về mùa xuân, mà còn là lời di nguyện chân thành của một tâm hồn suốt đời tận hiến cho Tổ quốc.

Đoạn văn phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải (Mẫu 2)

Mùa xuân luôn là nguồn cảm hứng lớn trong thi ca, tượng trưng cho sức sống, tuổi trẻ và niềm tin vào cuộc đời. Nhà thơ Thanh Hải, người con xứ Huế, đã viết nên bài thơ “Mùa xuân nho nhỏ” khi đang nằm trên giường bệnh. Thật xúc động khi trong hoàn cảnh đau ốm, ông vẫn cảm nhận và ca ngợi vẻ đẹp của mùa xuân bằng tất cả tình yêu cuộc sống. Suốt cuộc đời, Thanh Hải đã gắn bó với hai cuộc kháng chiến và luôn khát khao được cống hiến cho Tổ quốc. “Mùa xuân nho nhỏ” chính là món quà cuối cùng ông gửi lại cho đời, thể hiện rõ tinh thần ấy. Dù bệnh tật, ông vẫn viết bằng giọng thơ thiết tha, thanh thản, chứa chan niềm yêu đời và khát vọng sống. Qua khung cửa nhỏ, ông nhìn thấy sắc tím đặc trưng của Huế, nghe tiếng chim rộn ràng và cảm nhận từng giọt long lanh của đất trời. Từ đó, người đọc thấy được tấm lòng trân trọng, say mê trước vẻ đẹp của thiên nhiên. Sau thiên nhiên, nhà thơ hướng về mùa xuân của đất nước. Ông cảm nhận được không khí hối hả, rộn ràng của người lính ra trận và người nông dân lao động. Họ đều góp phần mang mùa xuân đến cho Tổ quốc. Trong niềm tự hào ấy, Thanh Hải khẳng định sức sống kiên cường của dân tộc suốt bốn nghìn năm lịch sử, luôn vươn lên dù trải qua bao gian lao. Trước vẻ đẹp của cuộc đời và đất nước, ông bày tỏ ước nguyện hóa thân thành chim, thành hoa, thành nốt nhạc để hiến dâng cho đời. Ước nguyện giản dị mà cao quý ấy thể hiện khát vọng sống cống hiến, coi hạnh phúc là được góp phần nhỏ bé vào mùa xuân chung của nhân dân. Dù ở tuổi hai mươi hay khi tóc bạc, mỗi con người đều có thể trở thành “mùa xuân nho nhỏ”, âm thầm làm cho cuộc đời thêm tươi đẹp. Khép lại bài thơ, Thanh Hải cất lên khúc hát quê hương Huế tha thiết, biểu tượng cho tình yêu quê hương sâu nặng và lòng gắn bó với Tổ quốc. “Mùa xuân nho nhỏ” vì thế không chỉ là khúc ca về mùa xuân mà còn là lời nhắn gửi chân thành của một tâm hồn trong sáng, suốt đời sống và cống hiến cho đất nước.

Đoạn văn phân tích bài thơ Mùa xuân nho nhỏ của Thanh Hải (Mẫu 3)

Thanh Hải một trong những cây bút lớn, có vai trò quan trọng gây dựng văn hóa cách mạng miền Nam trong thời kì kháng chiến chống Mỹ cứu nước. Thơ ông thường mang phong cách nhẹ nhàng, đậm chất trữ tình với tình yêu quê hương tha thiết. Tác phẩm Mùa xuân nho nhỏ là kết tinh nghệ thuật trong đời thơ của ông. Bài thơ thể hiện tình yêu cuộc sống, gắn bó với đất nước, với cuộc đời và nguyện ước chân thành của tác giả muốn được cống hiện cho đời, góp một mùa xuân nho nhỏ vào mùa xuân lớn của dân tộc. Khổ thơ đầu mở ra khung cảnh mùa xuân vô cùng đẹp đẽ, đặc trưng nhất của không gian xứ Huế mơ mộng. Không gian mùa xuân cao rộng, bao la của dòng sông - mặt đất - bầu trời gợi ra trước mắt người đọc, không gian ấy cho thấy sự thanh bình, yên ả. Cùng với đó là sự phối hợp hài hòa của sắc màu thiên nhiên: màu xanh mênh mông của dòng sông làm nền cho màu hoa tím biếc thơ mộng - một sắc màu tươi sáng, dịu dàng rất đặc trưng của xứ Huế. Từ mùa xuân của thiên nhiên tác giả dâng trào của xúc trước của xuân của đất nước. Những hình ảnh sóng đôi đặc sắc: “người cầm súng” “người ra đồng” tượng trưng cho hai nhiệm vụ chiến đấu và xây dựng đất nước. Cùng với đó là hình ảnh “lộc”, mỗi chữ “lộc” lại mang những ý nghĩa khác nhau. “Lộc giắt đầy trên lưng” trước hết mang ý nghĩa tả thực là chồi non, ngoài ra còn biểu tượng cho sức sống mùa xuân, cho những thành quả tốt đẹp. Cũng bởi vậy, khi những người chiến sĩ khi ra trận khoác trên mình chiếc lá ngụy trang như mang sức sống của toàn dân tộc trên vai với một niềm tin, niềm lạc quan vào tương lai chiến thắng của toàn dân tộc. Hình ảnh “lộc” phía sau lại tượng trưng cho sự ấm no, hạnh phúc, được mùa dưới bàn tay của những người nông dân. Tất cả những yếu tố đó đã cho thấy khí thế, nghị lực của con người trên mặt trận bảo vệ tổ quốc và xây dựng của cuộc sống mới. Những câu tiếp theo diễn tả cái náo nức, xôn xao của con người. Ấy là không khí lên đường nhộn nhịp, khẩn trương, liên tục không ngừng cùng với đó là tâm trạng háo hức, hăng say. Sang đến khổ thơ thứ ba, ta không còn thấy niềm vui trước mùa xuân dân tộc mà thay vào đó là những cảm nhận, suy tư của tác giả về lịch sử đất nước mình. “Đất nước bốn nghìn năm / Vất vả và gian lao” cho thấy những thử thách, khó khăn mà dân tộc ta phải trải qua trong mấy nghìn năm dựng nước và giữ nước. Thế nhưng trước những khó khăn chồng chất ấy ta vẫn “đi lên” một cách bản lĩnh, kiên cường. Những khổ thơ cuối cùng của bài là nguyện ước chân thành, tha thiết của nhà thơ cho cuộc đời. Tác giả ước làm con chim để đem niềm vui cho cuộc đời, làm cành hoa đem hương sắc cho cuộc sống. Đáng quý hơn, ông nguyện làm một nốt trầm trong bản hòa ca. Nốt trầm xao xuyến ấy làm xúc động, gây ám ảnh trong lòng người. Trong khổ thơ có sự chuyển đổi từ “tôi” sang “ta” - đại từ vừa diễn tả số ít, vừa diễn tả số nhiều giúp tác giả vừa thể hiện cái riêng nhưng đồng thời cũng thể hiện cái chung. Qua sự biến đổi đại từ ấy cho thấy đây không chỉ là khát vọng riêng của tác giả mà còn là nguyện ước chung của tất cả mọi người. Bài thơ đã tái hiện thành công vẻ đẹp của mùa xuân đất nước tươi sáng, tràn đầy nhựa sống bằng giọng văn tha thiết, đầy tự hào. Nhưng đằng sau những câu thơ ấy còn cho thấy lẽ sống đẹp đẽ, cao cả của nhà thơ: nguyện cống hiến tất cả cuộc đời mình cho đất nước, quê hương. Tấm lòng, tình cảm ấy thật đáng ngưỡng mộ và trân trọng.