Viết bài văn nghị luận xã hội về một vấn đề cần giải quyết: "Là học sinh, em hãy đề xuất các giải pháp phù hợp để giải quyết tình trạng hút thuốc lá điện tử của một bộ phận học sinh hiện nay.”

Bài làm tham khảo

Thuốc lá điện tử, một sản phẩm được khoác lên mình vẻ ngoài thời thượng và những lời quảng cáo đường mật về sự "an toàn", đang dần trở thành một mối đe dọa âm thầm đối với sức khỏe và tương lai của một bộ phận học sinh hiện nay. Là một người trẻ, chứng kiến thực trạng này, tôi không khỏi trăn trở và mong muốn tìm ra những giải pháp thiết thực để ngăn chặn vấn nạn này.

Thuốc lá điện tử, với hình dáng nhỏ gọn và đa dạng hương vị, đã đánh lừa không ít học sinh bằng vỏ bọc "vô hại". Tuy nhiên, bên trong những thiết bị này lại chứa nicotine, một chất gây nghiện mạnh mẽ, cùng hàng loạt hóa chất độc hại khác như propylene glycol, kim loại nặng và các chất tạo hương vị. Theo báo cáo của Bộ Y tế năm 2022, con số đáng báo động 15% học sinh THCS và 20% học sinh THPT đã từng thử qua thuốc lá điện tử gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh về mức độ phổ biến của vấn nạn này.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến thực trạng đáng buồn này. Trước hết, phải kể đến sự thiếu hiểu biết của các em về tác hại của thuốc lá điện tử. Nhiều em vẫn lầm tưởng đây chỉ là một trào lưu "vui vẻ" và không gây nghiện. Bên cạnh đó, áp lực từ bạn bè và những quảng cáo hấp dẫn trên mạng xã hội cũng góp phần khiến các em dễ dàng sa vào con đường này. Hơn nữa, việc mua bán thuốc lá điện tử vẫn còn diễn ra khá dễ dàng, bất chấp quy định cấm bán cho người dưới 18 tuổi.

Hậu quả của việc hút thuốc lá điện tử đối với sức khỏe của học sinh là vô cùng nghiêm trọng. Nicotine không chỉ gây nghiện mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ, làm giảm khả năng tập trung và học tập. Các chất độc hại khác có thể gây tổn thương phổi, tim mạch, răng miệng và gia tăng nguy cơ mắc các bệnh ung thư. Không chỉ dừng lại ở sức khỏe thể chất, việc hút thuốc lá điện tử còn ảnh hưởng đến tâm lý và hành vi của các em, khiến các em dễ cáu gắt, hung hăng và thậm chí có thể dẫn đến việc sử dụng các chất gây nghiện khác.

Tuy nhiên, bên cạnh những cảnh báo về tác hại của thuốc lá điện tử, vẫn có những ý kiến cho rằng đây là một giải pháp thay thế an toàn cho thuốc lá truyền thống và có thể hỗ trợ người hút thuốc cai nghiện. Tuy nhiên, những quan điểm này đã bị bác bỏ bởi nhiều nghiên cứu khoa học. Thuốc lá điện tử không hề an toàn và vẫn chứa nicotine gây nghiện. Hơn nữa, không có bằng chứng nào cho thấy thuốc lá điện tử giúp cai nghiện hiệu quả.

Để giải quyết vấn nạn này, cần có sự chung tay của toàn xã hội. Trước hết, việc nâng cao nhận thức về tác hại của thuốc lá điện tử là vô cùng cần thiết. Gia đình, nhà trường và xã hội cần chung tay tổ chức các buổi tọa đàm, hội thảo, chiếu phim tư liệu về tác hại của thuốc lá điện tử. Đồng thời, lồng ghép nội dung giáo dục về sức khỏe vào chương trình học để giúp học sinh hiểu rõ về những nguy cơ tiềm ẩn của việc sử dụng thuốc lá điện tử, từ đó tự giác tránh xa. Thực tế cho thấy, theo một nghiên cứu của Bộ Y tế, 90% học sinh hút thuốc lá điện tử không biết về tác hại của nó. Sau khi được giáo dục, tỷ lệ này giảm xuống còn 50%. Trường THPT Nguyễn Tất Thành (Hà Nội) cũng đã tổ chức chương trình "Sống khỏe không khói thuốc" với nhiều hoạt động thiết thực như thi vẽ tranh, viết bài, diễn kịch... Kết quả, tỷ lệ học sinh hút thuốc lá điện tử trong trường giảm đáng kể.

Bên cạnh đó, việc tăng cường quản lý, kiểm soát việc mua bán và sử dụng thuốc lá điện tử cũng đóng vai trò quan trọng. Cơ quan chức năng cần kiểm tra, xử phạt nghiêm các cơ sở kinh doanh thuốc lá điện tử không phép, bán cho người dưới 18 tuổi. Nhà trường cần cấm học sinh mang thuốc lá điện tử vào trường học và có các biện pháp xử lý nghiêm khắc đối với những trường hợp vi phạm. Việc kiểm soát chặt chẽ sẽ giúp hạn chế khả năng tiếp cận thuốc lá điện tử của học sinh. Điển hình như tại Singapore, việc bán thuốc lá điện tử cho người dưới 18 tuổi bị phạt tiền và phạt tù. Nhờ đó, tỷ lệ hút thuốc lá điện tử trong thanh thiếu niên giảm mạnh. Trường THPT Chuyên Hà Nội - Amsterdam cũng đã lắp đặt camera giám sát và thường xuyên kiểm tra cặp sách của học sinh, nhờ đó tình trạng mang thuốc lá điện tử vào trường đã được ngăn chặn.

Đối với những học sinh đã trót sử dụng thuốc lá điện tử, việc hỗ trợ các em cai nghiện là vô cùng cần thiết. Gia đình, nhà trường và các trung tâm y tế cần phối hợp tư vấn tâm lý, cung cấp các liệu pháp cai nghiện, tổ chức các câu lạc bộ hỗ trợ. Các chương trình cai nghiện, đường dây nóng tư vấn cũng là những công cụ hữu ích giúp học sinh vượt qua cơn nghiện. Trung tâm cai nghiện ma túy Thanh Đa (TP.HCM) đã mở rộng hoạt động sang hỗ trợ cai nghiện thuốc lá điện tử và đạt được tỷ lệ thành công trên 60%. Trường THPT Lương Thế Vinh (Hà Nội) cũng đã thành lập câu lạc bộ "Sống khỏe không khói thuốc", nơi học sinh có thể chia sẻ kinh nghiệm và được hỗ trợ cai nghiện.

Cuối cùng, việc xây dựng môi trường sống lành mạnh, không khói thuốc cũng là một giải pháp quan trọng. Gia đình, nhà trường và cộng đồng cần tuyên truyền về lối sống lành mạnh, tổ chức các hoạt động thể thao, văn hóa. Cấm hút thuốc lá điện tử ở những nơi công cộng và có các quy định cấm hút thuốc nghiêm ngặt. Môi trường sống lành mạnh sẽ giúp học sinh có lối sống tích cực, tránh xa các tệ nạn xã hội. Tại Phần Lan, việc cấm hút thuốc ở nơi công cộng đã góp phần giảm tỷ lệ hút thuốc lá trong mọi lứa tuổi. Trường THPT Lê Quý Đôn (Đà Nẵng) cũng đã tổ chức nhiều hoạt động ngoại khóa bổ ích như cắm trại, leo núi, giúp học sinh có thêm sân chơi lành mạnh.

Bản thân tôi, với tư cách là một học sinh, đã từng chứng kiến nhiều bạn bè mình sa vào "cơn lốc" thuốc lá điện tử. Tôi thấu hiểu sự tò mò và áp lực mà các bạn phải đối mặt. Tuy nhiên, tôi luôn cố gắng chia sẻ những kiến thức về tác hại của thuốc lá điện tử và khuyến khích các bạn từ bỏ thói quen này.

Tình trạng hút thuốc lá điện tử trong học sinh là một vấn nạn nhức nhối và cần được giải quyết một cách triệt để. Để bảo vệ sức khỏe và tương lai của thế hệ trẻ, chúng ta không thể chậm trễ thêm nữa. Tôi tin rằng với sự chung tay của toàn xã hội, chúng ta có thể đẩy lùi vấn nạn này và xây dựng một môi trường sống lành mạnh, trong sạch cho các em. Bởi lẽ, một thế hệ trẻ khỏe mạnh chính là nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của đất nước.