Cuộc sống tươi đẹp

Đạo diễnRoberto BenigniTác giảRoberto BenigniVincenzo CeramiSản xuấtGianluigi BraschiElda FerriDiễn viênRoberto BenigniNicoletta BraschiGiorgio CantariniGiustino DuranoHorst BuchholzQuay phimTonino Delli ColliDựng phimSimona PaggiÂm nhạcNicola PiovaniHãng sản xuấtPhát hànhMiramax Films116 phút[1]Quốc giaÝNgôn ngữTiếng ÝKinh phí$20 triệu[2]Doanh thu$230.1 triệu[3]

Cuộc sống tươi đẹp (tiếng Ý: La vita è bella, tiếng Anh: Life Is Beautiful), phát âm tiếng Ý: [la ˈviːta ˈɛ bˈbɛlla]) là một bộ phim hài kịch của Ý năm 1997 do Roberto Benigni đạo diễn và đóng vai chính, đồng sáng tác bộ phim với Vincenzo Cerami. Benigni vào vai Guido Orefice, một chủ hiệu sách Người Ý gốc Do Thái, anh đã sử dụng trí tưởng tượng phong phú của mình để bảo vệ con trai mình khỏi nỗi kinh hoàng khi bị giam giữ trong một trại tập trung của Đức Quốc xã. Bộ phim được lấy cảm hứng một phần từ cuốn sách Cuối cùng, tôi đã đánh bại Hitler (In the End, I Beat Hitler) của Rbino Romeo Salmonì và cha của Benigni, bản thân ông đã trải qua hai năm trong trại tập trung Bergen-Belsen trong Chiến tranh Thế giới II.

Bộ phim là một thành công vượt trội về mặt thương mại và phê bình. Phim đã nhận được sự hoan nghênh rộng rãi, với các nhà phê bình khen ngợi câu chuyện, màn trình diễn, chỉ đạo và sự kết hợp giữa chính kịch và hài kịch, bất chấp một số lời chỉ trích về việc sử dụng chủ đề này cho mục đích hài hước. Phim đã thu về hơn 230 triệu đô la trên toàn thế giới, bao gồm 57,6 triệu đô la ở Hoa Kỳ, là phim nói tiếng nước ngoài có doanh thu cao thứ hai ở Hoa Kỳ (sau Ngọa hổ tàng long)[4] và là một trong phim không nói tiếng Anh có doanh thu cao nhất mọi thời đại.[5] National Board of Review đã đưa phim vào top 5 phim nước ngoài hay nhất năm 1998.[6]

Bộ phim đã giành được giải Grand Prix tại Liên hoan phim Cannes 1998, chín giải David di Donatello Awards (bao gồm Phim hay nhất), năm giải Nastro d'Argento ở Ý, hai Giải phim châu Âu, và ba Giải Oscar, bao gồm Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất và Nam diễn viên chính xuất sắc nhất cho Benigni, tác phẩm đầu tiên dành cho nam diễn viên không nói tiếng Anh.[7]

Năm 1939, tại Ý trong thời kỳ phát xít, Guido Orefice là một thanh niên người Ý gốc Do Thái đến làm việc tại thành phố Arezzo, ở Tuscany, nơi chú Eliseo của anh đang làm việc trong nhà hàng của một khách sạn. Guido hài hước, sắc sảo và đem lòng yêu một cô gái người ngoại quốc tên là Dora. Sau đó, anh gặp lại cô ở thành phố nơi cô là giáo viên và chuẩn bị đính hôn với Rodolfo, một quan chức chính quyền địa phương giàu có nhưng kiêu ngạo, người mà Guido thường xuyên đụng độ. Guido dựng lên nhiều tình tiết "tình cờ" để thể hiện sự quan tâm của mình dành cho Dora.

Cuối cùng, Dora cũng nhận ra tình cảm của anh. Trong tiệc đính hôn, Guido cưỡi trên một con ngựa và đánh cắp Dora khỏi tay vị hôn phu. Sau đó, họ kết hôn và có một con trai, Giosuè, cùng nhau điều hành một hiệu sách.

Năm 1944, trong Chiến tranh thế giới thứ hai, khi Bắc Ý bị Đức Quốc xã chiếm đóng, Guido, chú Eliseo và Giosuè bị bắt vào ngay ngày sinh nhật của Giosuè. Họ và nhiều người Do Thái khác bị buộc lên một chuyến tàu đến trại tập trung. Sau đó, Dora cũng tình nguyện lên tàu để được gần gia đình...

Cuộc sống tươi đẹp gặt hái nhiều thành công về mặt thương mại, kiếm được 48,7 triệu đô la ở Ý.[8] Phim cũng là phim Ý có doanh thu cao nhất ở quê hương cho đến năm 2011, khi đứng sau What a Beautiful Day của Checco Zalone vượt qua.[9]

Bộ phim cũng thành công ở phần còn lại của thế giới, thu về 57,6 triệu đô la tại Hoa Kỳ và Canada và 123,8 triệu đô la ở các vùng lãnh thổ khác, với tổng doanh thu toàn cầu là 230,1 triệu đô la.[3] Phim đã vượt qua bộ phim Ý Il Postino: The Postman để trở thành bộ phim nói tiếng nước ngoài có doanh thu cao nhất tại Hoa Kỳ cho đến khi bị Ngọa hổ tàng long (2000) vượt qua.[10][11]

Báo chí Ý ca ngợi bộ phim, với Benigni được coi như một "anh hùng dân tộc".[12] Giáo hoàng John Paul II, trong buổi chiếu riêng với Benigni, đã xếp phim vào năm bộ phim yêu thích nhất của ông.[12] Phim có xếp hạng phê duyệt 80% "Độ tươi" trên trang web tổng hợp đánh giá Rotten Tomatoes, dựa trên 92 bài đánh giá với điểm trung bình là 7,50/10. Sự đồng thuận của trang web có nội dung: "Sự quyến rũ nghiêm túc của Benigni, khi không vượt qua giới hạn của phim để bật lại một cách không cần thiết, mang đến khả năng hy vọng khi đối mặt với nỗi kinh hoàng không nguôi".[13]

Cuộc sống tươi đẹp trình chiếu tại Liên hoan phim Cannes 1998, và tiếp tục giành giải Grand Prix.[14] Khi nhận giải, Benigni đã hôn chân chủ tịch ban giám khảo Martin Scorsese.[15]

Tại Giải Oscar lần thứ 71, Benigni đã giành giải Nam diễn viên chính xuất sắc nhất, với bộ phim đã giành thêm hai giải thưởng cho Âm nhạc gốc hay nhất và Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất.[16] Benigni nhảy lên ghế khi tiến lên sân khấu để nhận giải thưởng đầu tiên trong đời, và khi nhận giải thưởng thứ hai, ông nói: "Đây là một sai lầm khủng khiếp vì tôi đã sử dụng hết vốn tiếng Anh của tôi!"[17]

Giải thưởng Ngày trao giải Giải Người nhận Kết quả Tham khảo Giải Oscar 21 tháng 3 năm 1999 Phim hay nhất Elda Ferri và Gianluigi Braschi Đề cử [16] Đạo diễn xuất sắc nhất Roberto Benigni Đề cử Nam diễn viên chính xuất sắc nhất Đoạt giải Kịch bản gốc hay nhất Roberto Benigni và Vincenzo Cerami Đề cử Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất Nước Ý Đoạt giải Dựng phim hay nhất Simona Paggi Đề cử Nhạc hay nhất Nicola Piovani Đoạt giải Giải thưởng Viện phim Úc 1999 Phim nước ngoài hay nhất Roberto Benigni, Elda Ferri và Gianluigi Braschi Đoạt giải [18] Giải BAFTA 11 tháng 4 năm 1999 Phim quốc tế hay nhất Roberto Benigni, Elda Ferri và Gianluigi Braschi Đề cử [19] Kịch bản gốc xuất sắc nhất Roberto Benigni và Vincenzo Cerami Đề cử Nam diễn viên chính xuất sắc nhất Roberto Benigni Đoạt giải Liên hoan phim Cannes 13-24 tháng 5 năm 1998 Giải thưởng lớn Đoạt giải [14] Giải César 6 tháng 3 năm 1999 Phim nước ngoài hay nhất Đoạt giải [20] Giải Lựa chọn của giới phê bình điện ảnh 19 tháng 1 năm 1999 Phim hay nhất Đề cử [21] Phim nói tiếng nước ngoài hay nhất Roberto Benigni Đoạt giải Giải David di Donatello 1998 Phim hay nhất Đoạt giải [22] Đạo diễn hay nhất Đoạt giải Nhà sản xuất xuất sắc nhất Elda Ferri và Gianluigi Braschi Đoạt giải Kịch bản hay nhất Roberto Benigni và Vincenzo Cerami Đoạt giải Nam diễn viên chính xuất sắc nhất Roberto Benigni Đoạt giải Nam diễn viên phụ xuất sắc nhất Sergio Bustric Đề cử Quay phim xuất sắc nhất Tonino Delli Colli Đoạt giải Biên tập xuất sắc nhất Simona Paggi Đề cử Âm thanh hay nhất Tullio Morganti Đề cử Bản nhạc hay nhất Nicola Piovani Đề cử Thiết kế sản xuất xuất sắc nhất Danilo Donati Đoạt giải Trang phục đẹp nhất Đoạt giải Scholars Jury David Roberto Benigni Đoạt giải Giải thưởng Điện ảnh châu Âu 7 tháng 12 năm 1998 Phim hay nhất Elda Ferri và Gianluigi Braschi Đoạt giải [23] Nam diễn viên chính xuất sắc nhất Roberto Benigni Đoạt giải Liên hoan phim Jerusalem 1998 Trải nghiệm Do Thái tốt nhất Đoạt giải [24] Giải thưởng Hiệp hội Diễn viên Màn ảnh 7 tháng 3 năm 1999 Màn trình diễn xuất sắc của dàn diễn viên Diễn viên Đề cử [25] Diễn xuất xuất sắc của Nam diễn viên trong vai chính trong phim điện ảnh Roberto Benigni Đoạt giải Liên hoan phim quốc tế Toronto 10-19 tháng 9 năm 1998 Giải thưởng do khán giả bình chọn Đoạt giải [26]

• Bullaro, Grace Russo (2005). Beyond "Life is Beautiful": Comedy and Tragedy in the Cinema of Roberto Benigni. Troubador Publishing Ltd. ISBN 1-904744-83-4.
• Norden, Martin F., biên tập (2007). The Changing Face of Evil in Film and Television. Amsterdam and New York: Rodopi. ISBN 978-9042023246.
• Perren, Alisa (2012). Indie, Inc.: Miramax and the Transformation of Hollywood in the 1990s. University of Texas Press.
• Piper, Kerrie (2003). Life is Beautiful. Pascal Press. ISBN 1741250307.

• Life Is Beautiful trên Internet Movie Database
• Life Is Beautiful tại TCM Movie Database
• Life Is Beautiful tại AllMovie
• Life Is Beautiful tại Box Office Mojo
• Life Is Beautiful tại Metacritic
• Life Is Beautiful tại Rotten Tomatoes
• Life Is Beautiful tại Arts & Faith Top 100 Spiritually Significant Films list