Nghị luận xã hội: Ứng xử để trở thành một người con hiếu thảo và có trách nhiệm với gia đình – Dàn ý

NGHỊ LUẬN XÃ HỘI CHỦ ĐỀ 2 - GIA ĐÌNH

Đề 12: Viết bài văn nghị luận xã hội về một vấn đề cần giải quyết: “Là học sinh, em nghĩ làm thế nào để trở thành một người con hiếu thảo và có trách nhiệm với gia đình?”

Dàn ý

I. Mở bài

Gia đình là tế bào của xã hội, là nơi nuôi dưỡng, giáo dục và là điểm tựa vững chắc cho mỗi con người. Hiếu thảo và có trách nhiệm với gia đình không chỉ là một đức tính tốt đẹp mà còn là chuẩn mực đạo đức quan trọng, đặc biệt đối với lứa tuổi học sinh. Tuy nhiên, trong xã hội hiện đại với nhiều thay đổi về lối sống và giá trị, việc giáo dục và nuôi dưỡng lòng hiếu thảo, trách nhiệm trong mỗi người trẻ đang gặp không ít khó khăn.

II. Thân bài

1. Giải thích vấn đề

- Hiếu thảo:

Là lòng biết ơn, kính trọng, yêu thương và chăm sóc ông bà, cha mẹ, anh chị em trong gia đình. Người con hiếu thảo luôn thể hiện sự quan tâm, chia sẻ và sẵn sàng giúp đỡ các thành viên trong gia đình.

- Trách nhiệm với gia đình:

Là ý thức và hành động tự giác, tích cực đóng góp vào việc xây dựng và duy trì hạnh phúc gia đình. Người con có trách nhiệm luôn cố gắng học tập tốt, giúp đỡ việc nhà, chia sẻ khó khăn và góp phần tạo dựng một không khí gia đình đầm ấm, yêu thương.

2. Phân tích vấn đề

- Thực trạng:

• Tích cực: Nhiều học sinh vẫn giữ được truyền thống hiếu thảo, yêu thương và có trách nhiệm với gia đình. Họ biết quan tâm, chăm sóc ông bà, cha mẹ, giúp đỡ việc nhà và luôn cố gắng học tập tốt để làm vui lòng gia đình.

• Tiêu cực: Một bộ phận không nhỏ học sinh có biểu hiện thiếu quan tâm, vô lễ với ông bà, cha mẹ, ham chơi, lười học, không giúp đỡ việc nhà, thậm chí có những hành vi hỗn láo, chống đối. Theo một khảo sát gần đây, có đến 30% học sinh được hỏi cho biết họ ít khi hoặc không bao giờ giúp đỡ việc nhà, và 20% thừa nhận có thái độ không tốt với cha mẹ.

- Nguyên nhân:

• Sự ảnh hưởng của lối sống hiện đại: Cuộc sống hiện đại với nhiều tiện nghi, giải trí khiến một số học sinh trở nên ích kỷ, chỉ quan tâm đến bản thân mà quên đi trách nhiệm với gia đình.

• Sự thiếu quan tâm, giáo dục từ gia đình và nhà trường: Một số bậc cha mẹ quá nuông chiều con cái, không dạy dỗ con cái biết yêu thương, kính trọng ông bà, cha mẹ và giúp đỡ việc nhà. Nhà trường cũng chưa chú trọng đúng mức đến việc giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh.

• Tác động tiêu cực từ môi trường xã hội: Một số thông tin, hình ảnh trên mạng xã hội, phim ảnh có nội dung bạo lực, thiếu lành mạnh cũng ảnh hưởng không nhỏ đến nhận thức và hành vi của học sinh.

- Vì sao cần giải quyết vấn đề?

• Nếu học sinh không có hiếu và thiếu trách nhiệm với gia đình, sẽ dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng:

• Tình cảm gia đình rạn nứt, mất đi sự gắn kết, yêu thương.

• Học sinh trở nên hư hỏng, sa vào các tệ nạn xã hội.

• Ảnh hưởng đến sự phát triển nhân cách, đạo đức của học sinh.

• Gây bất ổn trong xã hội.

- Ý kiến trái chiều và phản biện:

• Có ý kiến cho rằng, trong xã hội hiện đại, học sinh cần tập trung vào việc học tập, phát triển bản thân, không nên quá chú trọng đến việc nhà và trách nhiệm gia đình.

• Phản biện: Việc học tập và phát triển bản thân là quan trọng, nhưng không có nghĩa là học sinh được phép bỏ qua trách nhiệm với gia đình. Gia đình là nền tảng, là động lực để học sinh phát triển. Một người con hiếu thảo và có trách nhiệm với gia đình sẽ có tinh thần trách nhiệm cao, biết yêu thương, chia sẻ và có ý chí vươn lên trong cuộc sống.

3. Giải pháp giải quyết vấn đề

- Hiểu đúng về lòng hiếu thảo và trách nhiệm:

• Người thực hiện: Bản thân mỗi học sinh

• Cách thực hiện:

• • Tìm hiểu về ý nghĩa của lòng hiếu thảo và trách nhiệm trong gia đình thông qua sách vở, phim ảnh, câu chuyện về những tấm gương hiếu thảo.

• • Suy ngẫm về công ơn sinh thành, dưỡng dục của cha mẹ, ông bà.

• • Nhận thức rõ vai trò, vị trí của mình trong gia đình.

• Công cụ/phương pháp hỗ trợ: Sách, báo, phim ảnh, internet, các buổi sinh hoạt gia đình, chia sẻ kinh nghiệm từ người lớn.

• Phân tích: Hiểu đúng về lòng hiếu thảo và trách nhiệm là nền tảng để hình thành ý thức và hành động đúng đắn. Khi hiểu rõ giá trị của gia đình, ta sẽ tự nguyện thực hiện những việc làm thể hiện lòng biết ơn và trách nhiệm của mình.

• Bằng chứng: Theo nghiên cứu của Đại học Harvard, những đứa trẻ được giáo dục về lòng hiếu thảo từ nhỏ thường có kết quả học tập tốt hơn, hạnh phúc hơn và có mối quan hệ tốt đẹp hơn với mọi người xung quanh.

- Thể hiện lòng hiếu thảo bằng hành động cụ thể:

• Người thực hiện: Bản thân mỗi học sinh

• Cách thực hiện:

• • Quan tâm, chăm sóc ông bà, cha mẹ bằng những việc làm nhỏ như hỏi thăm sức khỏe, giúp đỡ việc nhà, trò chuyện, chia sẻ niềm vui nỗi buồn.

• • Lắng nghe và tôn trọng ý kiến của ông bà, cha mẹ, không cãi lại, hỗn láo.

• • Học tập tốt, rèn luyện đạo đức để làm cha mẹ vui lòng.

• • Biết ơn và đền đáp công ơn sinh thành, dưỡng dục của ông bà, cha mẹ khi có điều kiện.

• Công cụ/phương pháp hỗ trợ: Lời nói, cử chỉ yêu thương, quà tặng, thời gian dành cho gia đình, sự tiến bộ trong học tập và rèn luyện.

• Phân tích: Hành động là thước đo chân thực nhất của lòng hiếu thảo. Những việc làm nhỏ nhưng xuất phát từ tấm lòng chân thành sẽ mang lại niềm vui và hạnh phúc cho cả gia đình.

• Bằng chứng: Theo một khảo sát của Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới, những gia đình có con cái thường xuyên thể hiện lòng hiếu thảo bằng hành động cụ thể có tỷ lệ ly hôn thấp hơn, mức độ hạnh phúc cao hơn so với những gia đình khác.

- Có trách nhiệm với gia đình:

• Người thực hiện: Bản thân mỗi học sinh

• Cách thực hiện:

• • Chia sẻ công việc nhà với ông bà, cha mẹ như dọn dẹp, nấu ăn, chăm sóc em nhỏ.

• • Tiết kiệm chi tiêu, không đua đòi, lãng phí.

• • Sống có trách nhiệm với bản thân và cộng đồng, không làm điều gì tổn hại đến danh dự gia đình.

• • Góp phần xây dựng một gia đình văn hóa, hạnh phúc.

• Công cụ/phương pháp hỗ trợ: Sự tự giác, ý thức trách nhiệm, kỹ năng sống, sự chia sẻ, giúp đỡ từ các thành viên trong gia đình.

• Phân tích: Trách nhiệm với gia đình là biểu hiện của sự trưởng thành và chín chắn. Khi có trách nhiệm, ta sẽ biết suy nghĩ, hành động vì lợi ích chung của gia đình, góp phần tạo nên một môi trường sống lành mạnh và tích cực.

• Bằng chứng: Các nghiên cứu cho thấy, những đứa trẻ có trách nhiệm với gia đình từ nhỏ thường có khả năng tự lập cao, thành công trong sự nghiệp và có cuộc sống hạnh phúc hơn.

4. Liên hệ bản thân

Bản thân em luôn ý thức được tầm quan trọng của việc hiếu thảo và có trách nhiệm với gia đình. Em luôn cố gắng học tập tốt, giúp đỡ cha mẹ việc nhà, chia sẻ những khó khăn và luôn thể hiện sự yêu thương, kính trọng với ông bà, cha mẹ. Em tin rằng, khi mỗi học sinh đều có ý thức hiếu thảo và trách nhiệm với gia đình, xã hội sẽ ngày càng tốt đẹp hơn.

III. Kết bài

Hiếu thảo và trách nhiệm với gia đình là những giá trị đạo đức truyền thống quý báu của dân tộc Việt Nam. Là học sinh, chúng ta cần ý thức rõ trách nhiệm của mình, luôn yêu thương, kính trọng ông bà, cha mẹ, giúp đỡ việc nhà và cố gắng học tập tốt để trở thành những người con ngoan, trò giỏi, góp phần xây dựng gia đình hạnh phúc và xã hội văn minh.

Tham khảo bài viết mẫu cho đề bài này: Ứng xử để trở thành một người con hiếu thảo và có trách nhiệm với gia đình - Bài làm

Xem tổng hợp các bài nghị luận xã hội về chủ đề gia đình tại đây.