Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Đồng Nai

​

Đây không phải lần đầu tôi trở lại Huế. Thế nhưng khi hay tin mình được tham gia trại sáng tác, được cùng anh em văn nghệ sĩ Đồng Nai thâm nhập thực tế trên đất Cố đô, lòng tôi lại nôn nao như trẻ nhỏ mong Tết, đếm từng ngày, chờ đến lúc khởi hành.

Bấy lâu nay, nghĩ đến Huế, người ta thường nghĩ đến lăng tẩm, đền đài của các vua chúa nhà Nguyễn. Nhưng lần này, tôi háo hức hơn cả vì sẽ được tận mắt chứng kiến những đổi thay của Huế - nhất là sau khi nơi đây được công nhận là thành phố trực thuộc Trung ương từ ngày 01/01/2025.

Trên đường ra Huế, anh em chúng tôi ai nấy đều háo hức. Riêng anh bạn Minh Đức ngồi bên cửa sổ, đăm chiêu nhìn cảnh chiều rồi bỗng “xuất khẩu thành thơ":

Nói gì với Huế chiều hôm

Sông Hương văng vắt lặng buồn nhớ ai

Thạch Xương Bồ rớt xuống đây

Trong hương cỏ ấy mộng ngày đoái trông

Đến Huế, tôi cảm nhận ngay vẻ trầm mặc cổ kính của cảnh vật nơi đây - một nét đẹp dễ khiến lòng người xao xuyến. Đi cùng mấy anh bên Ban ảnh, chúng tôi thâm nhập khá nhiều danh thắng của Huế. Nơi nào cũng để lại cho tôi những kỷ niệm đẹp, nhưng ấn tượng nhất với tôi là Thôn Vĩ Dạ và Đầm Chuồn.

*Đây thôn Vĩ Dạ...

Đường về thôn Vĩ Dạ nay đã rộng rãi, thênh thang hơn trước. Khi xe bon bon qua cầu Phú Lưu để vào thôn, tôi lại nhớ đến bài thơ “Đây thôn Vĩ Dạ" của Hàn Mặc Tử. Vĩ Dạ bây giờ quả thật đã khác xưa rất nhiều. Đô thị hóa sớm khiến tấm áo nông thôn chật chội được thay bằng bộ cánh khang trang của một đô thị giàu tiềm năng kinh tế, nhất là nhờ hưởng lộc sản vật trù phú từ Cồn Hến. Những con đường bê tông phẳng lì chạy dài khắp thôn xóm, những ngôi nhà mới xây dựng khang trang ẩn hiện sau vườn cây trái trĩu quả.

Tuy vậy, Thôn Vĩ vẫn giữ được nét cổ kính, yên bình riêng có. Vẫn còn đó mái đình làng trầm mặc giữa lòng phố thị. Những ngôi nhà rường cổ kính “trơ trơ cùng tuế nguyệt" lưu giữ hồn Huế xưa cũ. Tôi thương lắm ánh hoàng hôn cuối ngày, nhìn từ Cồn Hến bên dòng sông Hương hiền hòa; cảnh sắc thơ mộng ấy dễ làm lòng người lưu luyến khôn nguôi. Không ngạc nhiên khi Vĩ Dạ từ lâu đã thu hút biết bao người ghé thăm, để rồi ai cũng mang về một chút nhớ thương thôn Vĩ.

*Thoáng Đầm Chuồn...

Một sáng sớm tinh mơ, khi phố Huế còn say ngủ, tôi tìm về Đầm Chuồn. Từ xa, tiếng động cơ của nhiều xuồng máy đã rộn rã cả một vùng đầm phá. Thuyền ghe tấp nập vào ra, chở theo sản vật tươi rói từ phá Tam Giang cập bờ đất liền. Trên con đường độc đạo ven đầm, không khí mua bán bắt đầu nhộn nhịp với tiếng chào mời í ới. Trời vừa tỏ rõ mặt người, cũng là lúc chợ hải sản Đầm Chuồn họp ngay bên bờ đầm.

Buổi sớm ở Đầm Chuồn

Ngày nào cũng vậy, mùa nào cũng thế, cuộc sống ngư dân miệt Đầm Chuồn diễn ra chủ yếu về đêm. Những chiếc xuồng máy tăng tốc ra vào liên tục suốt đêm đến sáng. Có những chiếc chở theo cả gia đình, trẻ con cũng theo cha mẹ lênh đênh mưu sinh. Tôi làm quen với anh Tư Cua - người dân ở đây gọi anh bằng cái tên thân mật ấy - khi anh đang loay hoay buộc lại mớ lưới trên ghe. Tôi hỏi anh: “Đưa cả mấy đứa nhỏ đi làm chi cho cực rứa anh?" Anh chỉ cười xòa: “Biết răng chừ! Ở nhà không ai trông, bỏ tụi nhỏ tội lắm, nên tui cho đi theo, riết rồi cũng quen."

Khi chị Lan (một phụ nữ ngư dân tôi vừa gặp) xách thau cá tươi từ ghe lên bờ, lập tức có người hỏi mua. Một ông khách nhanh nhảu ngã giá: “Tám chục nghe!" Chị Lan lắc đầu, mỉm cười: “Không, phải một trăm cơ!" Ông khách nhăn nhó kỳ kèo: “Tám chục bán cho rồi, cá ni làm mắm được thôi chứ mần răng ăn!" Chị Lan tặc lưỡi, đành đáp: “Thôi, rứa tám chục cũng được."

Nghe vậy, tôi đến gần hỏi: “Rứa là suốt đêm vợ chồng chị chỉ kiếm chừng ni thôi à?" Chị Lan bình thản cười: “Trời sáng rồi, nghỉ thôi chú ơi, khuya ni tính tiếp."

Người dân Đầm Chuồn chẳng mấy ai mơ làm giàu bạc tỷ. Họ hài lòng với cuộc sống qua ngày, bằng những mẻ tôm, cá vừa đánh bắt được. Vất vả là thế, nhưng niềm vui vẫn ánh lên trong những nụ cười mộc mạc. Chiều đến, họ lại trở về ngôi nhà tre tạm bợ đơn sơ bên phá Tam Giang. Vùng đầm phá này, vẫn còn nhiều nóc nhà tranh tre giản dị như vậy.

Bù lại, cảnh sắc Đầm Chuồn lúc bình minh thật sự tuyệt đẹp. Nhiều du khách phương xa cũng chịu khó thức dậy sớm ra đầm đón mặt trời lên, thả hồn cùng thiên nhiên sông nước. Khi về, họ thường mua ít tôm cá làm quà, góp phần tăng thêm thu nhập cho người dân nơi đây. Cuộc sống ở Đầm Chuồn tuy còn nhọc nhằn, nhưng nhờ thiên nhiên ưu đãi và đức tính chịu thương chịu khó của bà con, tôi tin rồi đây đời sống nơi này sẽ ngày một khấm khá hơn.

*Thành phố Huế vẫn mộng mơ như ngày nào

Huế trong tôi và trong lòng bao du khách vẫn vẹn nguyên nét mộng mơ như thuở nào. Dẫu vậy, thành phố đang vươn mình mạnh mẽ, khoác lên diện mạo mới từng ngày. Nhiều công trình mới được xây dựng, lần lượt khánh thành trong niềm hân hoan của người dân. Cầu Nguyễn Hoàng vừa thông xe kỹ thuật 6 làn vào tháng 3 vừa qua - một sự kiện người dân xứ Huế háo hức đón chờ. Cây cầu mới bắc ngang sông Hương này chính là minh chứng sống động cho những đổi thay diệu kỳ của cố đô khi trở thành đô thị trực thuộc Trung ương. Chiếc cầu hiện đại ấy mở ra cơ hội kết nối Huế với các khu đô thị vệ tinh lân cận, tạo đà để du lịch cất cánh và kinh tế cho thành phố Huế luôn phát triển bền vững.

Ngày chia tay Huế, cũng là lúc cơn bão số 1 (Wutip) vừa ập đến. Bầu trời mịt mù mưa giăng, mưa rả rích suốt cả ngày. Mưa bão ở Huế là “đặc sản" quen thuộc, đã đi vào không biết bao nhiêu áng thơ ca, nhạc họa. Anh bạn cùng phòng tôi tủm tỉm: “Không mưa, chưa phải là Huế!" Ý nói Huế phải mưa mới đúng điệu. Quả thật, mưa càng làm cảnh Huế thêm đẹp lạ lùng. Cơn mưa dầm dề có thể nhuốm chút buồn man mác. Nhưng cũng chính những trận mưa gió ấy lại tôi luyện cho người Huế sự kiên cường, giúp họ thêm bản lĩnh làm chủ thiên nhiên, vững vàng bước vào kỷ nguyên mới cùng đất nước.

Huế đón bão với tâm thế chủ động vẫn ung dung, nên thơ như những ngày chưa hề giông bão. Tôi chợt nhớ mấy câu thơ của nhà thơ Nguyễn Lãm Thắng viết về mưa xứ Huế:

Em nói em thèm mưa Huế lắm

Thì sáng ni em cứ ghé thăm anh

Mưa như thể trút và anh nổi giận

Đá bia chừ cũng hết sức mong manh…"

Còn anh Minh Đức lúc tạm biệt Huế đã bồi hồi ngâm nga hai câu thơ tự sáng tác, nghe như tiếng lòng người đi kẻ ở:

Huế mưa to lắm, em à

Trời tuôn nước mắt như là nhớ em...!

Tôi thầm mong Huế sớm qua cơn bão số 1 (Wutip) tháng Sáu này, để trời lại trong xanh và Huế càng đẹp, càng tình trong mắt người lữ khách. Dẫu mưa hay nắng, Huế vẫn luôn quyến rũ, để thương để nhớ trong lòng du khách muôn phương.

Huế luôn là tình yêu trong tôi.​

Cầu Nguyễn Hoàng

Nhà thờ Phú Cam