Cốc nác chè là gì? Vì sao người Nghệ thích uống nác chè?

Thứ bảy - 24/12/2022 21:32

Một bạn đọc ngoài tỉnh khi về xứ Nghệ chơi được mời uống cốc nác chè. Và bạn đọc này hỏi vì sao gọi là cốc? Nác chè là gì? Vì sao khi về quê xứ Nghệ Tĩnh nhà nào cũng mời uống nác chè? Bài viết sau Nghệ ngữ sẽ giải đáp chi tiết nha!

Cốc nác chè
Bát nước chè xanh xứ Nghệ.

 

1. Cốc nác chè là gì?


Trước hết, Nghệ ngữ xin giải đáp yêu cầu của bạn đọc là cốc nác chè là gì trước nhé. Trong tiếng Nghệ, "cốc" là "ly", "chiếc ly" dùng để uống nước, còn "nác" là "nước", "chè" hay còn gọi chè xanh là cây chuyên dùng nấu nước uống.

Như vậy nghĩa trong tiếng phổ thông của câu này là: Ly nước chè. Bạn đọc cũng lưu ý thêm, tùy theo vùng mà có nơi gọi "cốc", có nơi gọi "ly", "chén" hoặc người Nghệ xưa hay gọi là "đọi nác chè". Từ "đọi" có nghĩa là "chén" (chuyên dùng ăn cơm), người Nghệ xưa thường uống nước chè bằng đọi.

coc nac che la gi
Lá chè xanh để om nác chè.

 

2. Vì sao người Nghệ thương mời nhau uống nước chè?


Ở xứ Nghệ tục mời nhau uống cốc nác chè đã trở thành một nếp sống đẹp. Trong bài thơ tiếng Nghệ: Nác chè tác giả Nguyễn Thư (Hà Tĩnh) từng viết:

Ăn xong ngậm cấy tăm
Là có ngài van nác
Trong làng rành chú bác
Với o, cụ, trượng, gì

Cứ nghe van là đi
Để được cốc nác cốt
Cả trưa có khi thột
Điện thoại kêu oang oang


Hay tác giả Nguyễn Bế từng viết Chuyện bên ấm chè xenh với kỷ niệm cả xóm í ới gọi nhau sau khi om xong ấm nác chè. 

Tui nhớ hồi còn bé
Mẹ nấu ấm nác chè
Bọ đi ra đầu hè
Chùm hai tay mần loa
- Mời bà con uống nác

Tiếng "loa" dừng một lúc
Khách đạ đến chật nhà
Có đền ôông, đền bà
Có ngài tra, ngài trẻ
Cùng chuyện trò vui vẻ

Chuyện trên trời, dới bể
Rồi chuyện cựa, chuyện nhà
Chuyện tru, bò, lợn, ga
Chuyện sản xút, tăng gia
Chuyện trồng ngô, khoái, ló


...

Như vậy, có thể thấy bát nước miếng trầu là đầu câu chuyện. Bát chè xanh ở xứ Nghệ để họp nhau lại, để giúp sức dựng nhà, lợp rạ cho chòm xóm. Hoặc rỗi rãi hơn chỉ để nói về chuyện mùa màng, chuyện con cái, chuyện đám cưới, đám giỗ...

Nhìn chung cốc nác chè là hình ảnh rất thân thuộc với người Nghệ. Ở đây hầu như người già, người trẻ đều biết đến nác chè, thèm nác chè và nhà nhà đều om sẵn ấm nác chè để mời khách. Khi ngồi cùng nhau râm ran bên đọi chè chát họ thêm hiểu nhau hơn, gần gũi nhau hơn, đoàn kết hơn...

Hy vọng qua bài viết ngắn này phần nào giúp bạn đọc hiểu cốc nác chè là gì trong tiếng Nghệ và văn hóa xứ Nghệ nha. Nếu bạn đọc yêu nác chè có thể học cách om nước chè xanh chuẩn vị xứ Nghệ nha. 

>>> Xem thêm: Mè hè là gì trong tiếng Nghệ?

Tác giả bài viết: Nghệ Ngữ

Tổng số điểm của bài viết là: 14 trong 3 đánh giá

Xếp hạng: 4.7 - 3 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

.
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây